W Bielskim Centrum Psychiatrii Olszówka oraz w Warsztatach Terapii Zajęciowej Felicitas w Czechowicach-Dziedzicach odbywały się cotygodniowe sesje wspólnego śpiewania, skierowane do osób w procesie zdrowienia po kryzysach psychicznych. Projekt Śpiewanie dla zdrowia został zrealizowany przez Fundację PASMO – Instytut Odporności Społecznej, a jego popularność przekroczyła oczekiwania organizatorów.
Zajęcia prowadziła Katarzyna Matuszek, dyrygentka i założycielka chóru społecznego Waldorfissimo. Każde spotkanie miało stałą strukturę: rozpoczynało się od ćwiczeń oddechowych, następnie uczestnicy pracowali nad rytmem i dykcją, uczyli się nowych utworów oraz rozwijali brzmienie grupy.
Projekt skierowany był do osób często doświadczających samotności, obniżonej pewności siebie lub mających ograniczony dostęp do działań kulturalnych. Udział w zajęciach nie wymagał wcześniejszego doświadczenia muzycznego.
W ocenie terapeutów, największą zaletą tych zajęć jest ich dostępność – każdy może wziąć w nich udział bez klasyfikacji. Kluczowe jest czerpanie radości ze śpiewania, spędzanie czasu w grupie oraz możliwość wyrażania emocji. Wspólne śpiewanie umożliwia uczestnikom działanie w tym samym kierunku, nawet w przypadku braku werbalnej komunikacji.
Efekty sesji były widoczne już po kilku spotkaniach, co przejawiało się w zwiększonej energii, radości z przynależności do grupy oraz większej gotowości do współpracy. W miarę upływu czasu do śpiewu dołączały osoby, które początkowo jedynie słuchały. Niektórzy uczestnicy zabierali teksty piosenek ze sobą do domu, a jeden z nich stworzył własny śpiewnik. Po wycieczce do Słowenii, mimo możliwości odpoczynku, niektórzy przyszli na próbę chóru następnego dnia.
Edyta Ruta, organizatorka projektu, wskazuje: – Dzięki takim działaniom widzimy, jak kultura może wspierać codzienny dobrostan, budowanie relacji i odzyskiwanie sprawczości. Angażując członków chóru Waldorfissimo, budujemy most między środowiskiem artystycznym a osobami w procesie zdrowienia.
Terapeuci zauważają, że tego typu inicjatywy w naturalny sposób wspierają proces zdrowienia. Uczestnicy mają możliwość samodzielnego decydowania o swoim udziale, a teksty i melodie pomagają im rozpoznawać i nazywać emocje. Wspólne śpiewanie przyczynia się do integracji i przeciwdziała wykluczeniu społecznemu.
Projekt został dofinansowany ze środków budżetowych miasta Bielska-Białej – Polskiej Stolicy Kultury 2026.